Kể từ khi con đọc một giái đáp thắc mắc của Cha giải đáp, con áy náy mãi. Cuối cùng con đành viết thư này đến cha với vài câu hỏi nhỏ, xin cha giải đáp cho con để con cất đi được những áy náy này. Thưa cha con muốn đề cập đến “khiếu nại” và “chia sẻ” của Cha cho chị Nguyễn thị Thành.(số 5)
Trường hợp con dính líu tới cũng tương tự như những điều chị Thành trình bày, chỉ khác biệt đôi chút, việc không xảy ra cho chính con, nhưng là con trai của con:
Con có một người bạn thân lắm, cũng cỡ ngang tuổi nhau. Chúng con gặp nhau hàng tuần khi đi lễ những ngày Chúa Nhật hay lễ Trọng và còn sinh hoạt hội đoàn chung nữa. Gia đình con, con cái đầy đủ đang sống tại Melbourne. Bà bạn của con gia đình tội nghiệp, cũng ở Melbourne, nhưng còn kẹt lại hai đứa con gái lớn tại Việt Nam. Cách nay khoảng tám năm, bà bạn nhờ con giúp đỡ bằng cách đồng ý để con trai con bảo lãnh một trong hai người con gái của bà ấy từ Việt Nam sang đây với tư cách vợ chồng. Đầu tiên thì con lo lắng, sợ sệt vì hoàn cảnh của tuổi trẻ bên này, nhưng sau đó vì tình thân của bà bạn và vì bà ấy năn nỉ quá, không từ chối được. Hơn nữa, tuổi tác của hai đứa chênh lệch nhiều, con đoán chắc không có chuyện gì xảy ra (cô gái ấy hơn con trai con tới tám tuổi- và con của con cũng chưa có ý định lập gia đình). Theo như bà bạn trình bày, thì chỉ mất thời gian khoảng hơn hai năm, kể cả việc hoàn tất giấy tờ li dị. Thế là con vì tình bạn thắm thiết, đồng ý giúp, chồng con thì không đồng ý, nhưng tôn trọng tình bạn của con, ông ấy chỉ im lặng.
Câu chuyện bảo lãnh giấy tờ đã xong cách nay cả năm năm trời, cô ấy vẫn chưa đi lấy chồng khác, con của con cũng chưa đi lấy vợ khác. Nhưng đọc báo con thấy rằng con của con và cô ấy hình như không thong dong trong việc lập gia đình sau này. Xin cha giải đáp cho con những câu hỏi sau đây:
Con của con bây giờ phải làm gì để được coi là thong dong không vướng mắc trong việc lập gia đình? Thật sự việc đã làm chỉ là để bảo lãnh hộ là vợ chồng để sang Úc sống thôi, không có gì là thật cả, có nghĩa là hai đứa không hề chung sống với nhau, và không hề làm đám cưới trong nhà thờ.
Con của con có lập gia đình nữa được không? Vì nó chỉ giúp người ta thôi, người con gái ấy không phải là vợ của nó.
Con và bà bạn có bị dứt phép thông công không? Có mắc tội không?
Đinh thị Hai. Melbourne.
***************
Kính thăm Bà Đinh thị Hai,
Trường hợp của chị Nguyễn thị Thành (số 5) thực hiện là để giúp cho một người anh họ. Trường hợp của bà, là để giúp cho một người bạn thân. Phải gần gũi lắm, phải thân mật lắm, thì người ta mới đồng ý giúp nhau những công việc tương tự như thế này.
Đọc xong thư của bà, tôi tự hỏi liệu sau khi xong giấy tờ cho một cô rồi, người bạn thân ấy lại nhờ con trai bà giúp bảo lãnh cả người con gái còn lại thì bà có đồng ý giúp nữa không và nếu không đồng ý, thì bà có từ chối được không?
Tôi chắc rằng bà sẽ từ chối người bạn thân viện lẽ đơn sơ và rõ ràng rằng ai lại một người con trai vừa “làm chồng” cô em rồi lại “làm chồng” cả cô chị nữa. Như thế, chắc bà cũng phải đồng ý với tôi rằng, cái việc bảo lãnh “làm chồng, làm vợ” này nó cũng mang một ý nghĩa và liên hệ hẳn hòi chứ đâu có phải chỉ là thuần túy trên phương diện giấy tờ?
Giáo hội lo ngại về cái “ý nghĩa và liên hệ làm chồng, làm vợ” hẳn hòi này, dù là chỉ trên giấy tờ. Bà lại viết rằng: “cô ấy vẫn chưa đi lấy chồng khác, con của con cũng chưa đi lấy vợ khác”. Người ta chỉ dùng từ ngữ “một cái khác” khi người ta đã có một cái rồi. Vô hình chung, trong tâm tưởng và diễn tả, bà cũng đã cho rằng cô ấy đã có một chồng rồi, con bà cũng có một vợ rồi, và vì vậy, họ chưa đi lấy “một cái khác”. Chỉ có một điều là hai người không phải là vợ chồng thật mà thôi. Bây giờ tôi xin trả lời những câu hỏi của bà:
Con trai của bà phải liên hệ với Tòa án hôn phối của Giáo Hội Công giáo, để xin tòa án tuyên bố chính thức là cậu ta thong dong trong việc lập gia đình. Con bà chỉ được phép thực hiện hôn phối trong Giáo Hội, sau khi đã được tòa án tuyên bố là thong dong.
Con của bà có lập gia đình nữa được không? Một lần thứ hai ở đây, bà lại cho rằng con bà đã có gia đình rồi, khi bà dùng từ ngữ “gia đình nữa”. Lập một lần nữa, có nghĩa là đã lập một lần rồi. Dĩ nhiên là con bà được lập gia đình “nữa”, nhưng như đã trình bày, chỉ sau khi tòa án tuyên bố con bà thong dong mà thôi. Trong trường hợp con bà không liên lạc với tòa án, mà cứ thực hiện Bí tích Hôn phối (bằng cách nào đó, nói dối linh mục chủ sự chẳng hạn) thì Bí tích Hôn phối có thể vẫn thành, nhưng bất hợp pháp. Hôn phối thành hay không thành, tùy thuộc vào việc nói dối hay dấu không nói có nghiêm trọng hay không.
Bà và bà bạn có mắc tội không? Có bị dứt phép thông công không? Không, bà và bà bạn không bị dứt phép thông công. Tuy nhiên, Giáo luật điều 15 và 16 qui định rõ ràng về “nghi ngờ, không biết và lầm lẫn về luật pháp”. Nếu các bà không biết có luật qui định về việc này thì các bà không bị buộc. Còn nếu các bà biết làm như vậy là phạm luật mà vẫn làm, thì luật buộc tùy theo mức độ nặng nhẹ của hoàn cảnh. Trong trường hợp này, xin các bà liên hệ trực tiếp với các linh mục địa phương, vì câu hỏi có tính cách luân lý và liên hệ đến đời sống thiêng liêng, phần hồn.
Kính chúc bà mau cất được sự áy náy trong tâm hồn.
